PANIMULA: ANG ANINO SA LIKOD NG ALTAR

Sa kulturang Pilipino, ang simbahan ay itinuturing na santuwaryo—isang ligtas na kanlungan kung saan ang mga nawawala ay nahahanap, ang mga sugatan ay humihilom, at ang mga makasalanan ay napapatawad. Ang mga namumuno dito—mga pastor, pari, at ministro—ay tinitingala bilang mga haligi ng moralidad. Sila ang ating takbuhan sa oras ng kagipitan, ang ating mga gabay sa espirituwal na laban, at ang mga taong pinagkakatiwalaan natin ng ating mga kaluluwa.

Ngunit paano kung ang panganib ay hindi nagkukubli sa dilim ng gabi, kundi nakatayo mismo sa liwanag, suot ang banal na abito? Paano kung ang kamay na nagbabasbas ay siya ring kamay na magpapadanak ng dugo?

Sa ating special report ngayong araw, ating bubuksan ang dalawang mabibigat na pahina ng krimen sa Pilipinas na yumanig sa pananampalataya ng marami. Ito ay ang kwento ng dalawang babae—si Sheila Egenias ng Zambales at si Geraldine Rapinan ng Camarines Sur. Dalawang magkaibang buhay, ngunit pinagbuklod ng iisang malagim na tadhana: Ang umibig at magtiwala sa mga lalaking nangakong maglilingkod sa Diyos, ngunit naging instrumento ng kanilang kamatayan.

Handa na ba kayong harapin ang katotohanan? Halina’t himayin natin ang bawat detalye ng mga kasong ito.

KABANATA 1: ANG PASTOR NA NABULAG NG SELOS (Ang Kaso sa Zambales)

Ang Simpleng Pangarap sa Iba, Zambales Ang kwento ay nagsimula sa Iba, Zambales. Dito naninirahan si Sheila Egenias, isang 18-anyos na dalaga na puno ng pangarap. Tulad ng karamihang probinsyana, simple lang ang gusto ni Sheila: makatulong sa pamilya at magkaroon ng payapang buhay. Nagtatrabaho siya sa isang bakery, kung saan ang amoy ng bagong lutong tinapay ay sumisimbolo sa kanyang pagsisikap.

Sa bakery na ito nagkrus ang landas nila ni Pastor Ernesto Dando. Si Ernesto, 62 anyos, ay hindi basta-basta residente. Siya ay isang iginagalang na pastor sa loob ng dalawang dekada sa Barangay Acob, at empleyado rin ng isang mining company. Kilala siya bilang mabait, magaling makisama, at mahusay magsalita—mga katangiang naglapit sa kanya sa maraming tao.

Ang Bawal na Pag-ibig Sa kabila ng napakalaking agwat sa edad—mahigit 40 taon—at sa katotohanang pamilyadong tao si Ernesto, nahulog ang loob ng batang si Sheila sa pastor. Araw-araw na bumibili ng tinapay ang pastor, hindi lang para sa pagkain, kundi para masilayan ang dalaga. Ang “father figure” na imahe ay naging isang romantikong ugnayan.

Naging usap-usapan sila sa bayan. Maraming nagtaas ng kilay. “Anak mo na ‘yan Pastor,” bulong ng iba. Pero nabulag ng pag-ibig si Sheila. Noong 2012, ipinagtapat niya sa kanyang pamilya ang relasyon. Kahit tutol ang mga magulang ni Sheila, wala silang nagawa nang aminin ng dalaga na siya ay nagdadalang-tao.

Dahil sa sitwasyon, tinanggap ng pamilya ni Sheila si Pastor Ernesto sa kanilang tahanan. Isipin niyo ang eksena: Isang pastor na may asawa sa kabilang bayan, nakikitira sa bahay ng kanyang batang karelasyon. Nagkaroon pa ng komprontasyon nang sugudin sila ng legal na asawa ni Ernesto, pero pinili ni Sheila na manindigan para sa kanyang “pag-ibig.”

Ang Pagwawakas at Bagong Simula Ngunit walang lihim na hindi nabubunyag, at walang relasyong nakatayo sa maling pundasyon ang nagtatagal.

Pagkalipas ng ilang taon, natauhan si Sheila. Ang dating matamis na samahan ay tumabang. Noong Setyembre 2019, nagdesisyon siyang tapusin na ang lahat. Iniwan niya si Pastor Ernesto at itinaguyod ang kanilang anak.

Sa kanyang paglaya, muling tumibok ang puso ni Sheila—sa pagkakataong ito, para sa isang lalaking binata at swak sa kanyang edad: si Ronnie Elorte. Mabilis ang mga pangyayari. Nagkasundo ang kanilang mga puso at pamilya. Namamanhikan na ang pamilya ni Ronnie. May singsing na. Plantsado na ang kasal. Masaya na sana ang “happy ending” ni Sheila.

Pero hindi matanggap ni Pastor Ernesto na ang babaeng kanyang “inangkin” ay mapupunta sa iba. Ang pagmamahal ay napalitan ng obsesyon.

Ang Madugong Tanghali ng Oktubre 20, 2019 Isang payapang tanghali, habang masayang kumakain sa labas ng bahay ang pamilya ni Sheila kasama si Ronnie, dumating ang tunog ng isang motor. Si Pastor Ernesto.

Bumaba ito. Walang imik. Ang anak nila ni Sheila ay lumapit sa ama. Pero may kakaiba sa kilos ng pastor. Kinuwestiyon niya kung bakit pinatayo ang bata habang kumakain. Ramdam ni Sheila ang tensyon. Nagpaalam siya sa kanyang inang si Helen na aalis na sila ni Ronnie para umiwas sa gulo.

Pero huli na ang lahat.

Bumunot ng baril ang “Alagad ng Diyos.” Sa harap ng nanay ni Sheila, sa harap ng kanilang anak, at sa harap ng pamilya, pinagbabaril ni Ernesto si Sheila. Hindi pa siya nakuntento. Binalingan niya si Ronnie at pinagbabaril din ito.

Walang awang pinatay ng pastor ang magkasintahan. Ang krimen ay ginawa nang may “cold-bloodedness” na hindi mo aasahan sa isang taong nagtuturo ng Bibliya. Matapos ang pamamaril, kinuha niya ang bata at tumakas.

Ang Hustisya Naging laman ng balita ang “Pastor Killer.” Nagtago siya ng ilang buwan. Ang pamilya ni Sheila at Ronnie ay lugmok sa sakit. Nawalan sila ng anak, kapatid, at pag-asa.

Marso 2020, sa wakas, nahuli ang pastor sa Masinloc, Zambales. Sumuko siya at isinuko ang baril. Kinasuhan siya ng Double Murder. Ang “Crime of Passion” ay hindi sapat na dahilan para kumitil ng buhay. Ang lalaking dapat sana ay nagliligtas ng kaluluwa ay siya pang naghatid sa dalawang inosenteng tao sa hukay.

KABANATA 2: ANG MISTERYO NG PARI SA CAMARINES SUR (Ang Kaso ni Geraldine Rapinan)

Ang Single Mother at ang Pari Lumipad naman tayo sa Bicol Region. Kilalanin natin si Geraldine Rapinan, 28 anyos, isang single mother mula sa Baao, Camarines Sur. Masipag, mapagmahal sa anak, at relihiyosa.

Sa loob ng sampung taon, naglingkod si Geraldine bilang kasambahay sa pamilya ng isang pari—si Father Paul Martino Tirao. Tiwala ang pamilya ni Geraldine sa pari. Isa itong kura paroko, respetado, at tinitingala sa St. Jude Parish Church sa Iriga City.

Ngunit noong 2017, umuwi si Geraldine sa kanyang mga magulang. Humagulgol. Humingi ng tawad. Buntis siya. At ang ama? Walang iba kundi si Father Paul.

Ayon sa pamilya at pinsan ni Geraldine, inamin ng dalaga na may relasyon sila ng pari. Isang iskandalo na pilit nilang itinago para protektahan ang reputasyon ng simbahan at ng pari.

Ang Huling Pagkikita: Hunyo 14, 2018 Ang trahedya ay nagsimula sa isang pangangailangan. Kailangan ni Geraldine ng pera para sa binyag ng kanilang anak ng pari. Nagpaalam siya sa kanyang ina na si Vivencia na kikitain niya si Father Paul sa Diversion Road ng Baao.

“Sandali lang ako, Ma. 15 minutes lang,” ang huling paalam ni Geraldine.

Lumipas ang oras. Gabi na, wala pa siya. Nag-text ang pinsan niyang si Sherilyn. Ang reply mula sa cellphone ni Geraldine: “Hindi muna ako uuwi.”

Kinutuban ang pamilya. Alam nilang hindi ugali ni Geraldine na hindi umuwi, lalo na’t wala siyang dalang damit at naghihintay ang kanyang anak.

Ang Bangkay sa Maharlika Highway Kinabukasan, Hunyo 15, 2018. Isang bangkay ng babae ang natagpuan sa gilid ng Maharlika Highway sa San Fernando, Camarines Sur.

Nakagapos ang mga kamay at paa. May takip ang mukha. Tadtad ng saksak at may bakas ng sakal. Nang makita ng pamilya ang larawan sa social media, gumuho ang kanilang mundo. Ang suot na damit ay damit ni Geraldine.

Positibo. Ang single mother na nangarap lang ng maayos na binyag para sa anak ay brutal na pinaslang.

Ang Pagtuturo sa Pari Agad na itinuro ng pamilya si Father Paul. Siya ang huling katagpo. Siya ang may motibo. Siya ang ama ng anak.

Depensa ng kampo ng pari? Wala raw siya doon. Nasa fiesta raw siya sa Naga City, nag-mall, at nagpamasahi. Itinanggi niya ang krimen. Sinuportahan siya ng kanyang sekretarya na nagsabing “imposible” ang paratang.

Ngunit lumabas ang mga saksi. May nakakita diumano sa pari sa crime scene. Ang imbestigasyon ng pulisya ay tumuturo sa kanya bilang “Person of Interest” at kalaunan ay sinampahan ng kasong Murder.

Ang Hustisyang Mailap Ang kasunod na mga pangyayari ay nagpakita kung gaano kabagal at minsan ay kakomplikado ang hustisya sa Pilipinas.

Sinibak si Father Paul sa parokya. Kinasuhan siya. Pero noong Nobyembre 2018, ibinasura ng piskalya ang kaso dahil sa “Lack of Probable Cause.” Kulang daw ang ebidensya.

Naiwan ang pamilya ni Geraldine na luhaan. Alam nila ang totoo, pero bulag ang batas sa kanilang katotohanan.

Ang mas nakakagimbal, noong 2020, mismong ang sariling ina ni Father Paul na si Esterlita Tirao (75 anyos) ang nagreklamo sa kanya. Binantaan daw ng pari na papatayin ang kanyang mga tiyahin kung magsusumbong ang mga ito sa Arsobispo tungkol sa kanyang mga ginagawa. Dito lumabas ang marahas na ugali ng pari.

Sa huli, tila ang tadhana na ang humatol. Noong Agosto 2024, kumalat ang balita na pumanaw na si Father Paul. Namatay siya nang hindi nahahatulan sa lupa. Ang tanong ng marami: Sa kabilang buhay kaya, makakamit na ni Geraldine ang hustisya?

PANGWAKAS: ANG PAGGUHO NG TIWALA

Ang dalawang kwentong ito ay nag-iiwan ng malalim na sugat sa ating lipunan.

Sa Zambales, isang pastor na nagpatalo sa selos at pumatay nang harap-harapan. Sa Camarines Sur, isang pari na itinurong pumatay para pagtakpan ang kanyang “kasalanan” at iskandalo.

Ipinapakita ng mga trahedyang ito na ang kasamaan ay walang pinipiling kasuotan. Hindi porke’t may hawak na bibliya ay santo. Hindi porke’t nasa pulpito ay ligtas kasama.

Ang mga biktima—sina Sheila, Ronnie, at Geraldine—ay mga ordinaryong tao na nagmahal at nagtiwala. Ang kanilang pagkamatay ay nagsisilbing babala: Maging mapanuri. Huwag ibigay ang buong tiwala base lang sa posisyon o titulo ng tao.

Para sa mga pamilyang naiwan, ang sakit ay hindi mawawala. Pero sa pagbabahagi ng kanilang kwento, nawa’y magsilbi itong aral at boses para sa mga hindi na makapagsalita. Na sa mata ng batas at ng Diyos, walang banal na exempted sa parusa ng krimen.

Hustisya para kay Sheila. Hustisya para kay Ronnie. Hustisya para kay Geraldine.